Fundament stanowi podstawę ogrodzenia z pustaków betonowych i ma kluczowe znaczenie dla jego stabilności oraz trwałości. Jego zadaniem jest przejęcie obciążeń z murków i słupków, a następnie przekazanie ich na podłoże gruntowe. Prawidłowe posadowienie fundamentu, wykonanie zbrojenia, dylatacji oraz izolacji ograniczają ryzyko nierównomiernego osiadania, uszkodzeń powodowanych przez przemarzający grunt, zawilgocenia i pękania ogrodzenia. Jak prawidłowo wykonać fundament pod ogrodzenie i uniknąć błędów na pierwszych etapach prac?
Z tego artykułu dowiesz się:
Jednym z ważnych czynników, które należy uwzględnić podczas wykonywania betonowego fundamentu pod ogrodzenie, są warunki atmosferyczne. Szczególnie niekorzystny wpływ na parametry i jakość betonu mogą mieć częste zamarzanie i rozmarzanie, występujące przede wszystkim wczesną wiosną i późną jesienią, a także zbyt wysoka temperatura. Może ona powodować nadmiernie szybkie odparowywanie wody z mieszanki betonowej i zwiększać ryzyko wystąpienia skurczu. Zalecana temperatura betonowania fundamentu wynosi od +5 do +25°C.
Fundament pod ogrodzenie z pustaków betonowych powinien być ciągły i posadowiony poniżej strefy przemarzania gruntu, która w Polsce wynosi od 0,8 do 1,4 m. Po wytyczeniu przebiegu ogrodzenia pierwszym etapem prac jest wykonanie wykopu. Jego szerokość powinna odpowiadać szerokości zastosowanego pustaka, natomiast głębokość należy dostosować do strefy przemarzania gruntu właściwej dla danej lokalizacji.
Fundament musi mieć równoległe ściany i nie powinien być węższy od budowanego ogrodzenia. W wykopie wykonuje się deskowanie, które zabezpiecza jego ściany przed osypywaniem, zapobiega mieszaniu się ziemi z betonem oraz umożliwia wyprowadzenie fundamentu około 10-20 cm ponad poziom gruntu. Tak przygotowany wykop wypełnia się betonem klasy C20/25, zgodnym z wymaganiami polskich norm, z uwzględnieniem klasy ekspozycji XC2.
Zbrojenie fundamentu wykonuje się przed wypełnieniem wykopu betonem. Powinno ono obejmować zbrojenie poziome oraz pionowe, odpowiednio ze sobą połączone. Zbrojenie poziome ogranicza ryzyko pękania ławy fundamentowej pod wpływem ruchów podłoża. Powinno składać się z minimum czterech prętów – dwóch ułożonych w górnej i dwóch w dolnej części fundamentu. Zbrojenie pionowe należy połączyć ze zbrojeniem poziomym w miejscach projektowanych naroży słupków. Powinno ono wystawać co najmniej 20 cm ponad powierzchnię fundamentu, ponieważ na dalszym etapie zostanie powiązane ze zbrojeniem słupków. Rozmieszczenie prętów powinno zapewniać ich właściwe otulenie betonem. Szczegółowe parametry zbrojenia, w tym jego wymiary, rozstaw oraz sposób wykonania, powinien określić projekt przygotowany przez uprawnionego projektanta.
W fundamencie pod ogrodzenie należy wykonać szczeliny dylatacyjne w odstępach co 10-12 m. Ograniczają one ryzyko uszkodzeń spowodowanych nierównomiernym osiadaniem, zmianami temperatury i wilgotności oraz nadmiernym nasłonecznieniem.Dylatacje najlepiej zaplanować w miejscach łączenia podmurówki ze słupkami. W pustakach znajdujących się bezpośrednio nad szczeliną należy wykonać cięcie będące jej przedłużeniem. Pozwala ono ograniczyć ryzyko niekontrolowanego pękania elementów ogrodzenia. Szczeliny należy wypełnić trwale elastycznym i nienasiąkliwym materiałem uszczelniającym, np. uszczelniaczem silikonowym lub akrylowym.
Na fundamencie wyprowadzonym ponad poziom terenu należy wykonać poziomą izolację przeciwwilgociową. Przed jej ułożeniem trzeba sprawdzić równość ławy fundamentowej, a wszelkie odchylenia od poziomu zeszlifować. Izolacja ogranicza kapilarne podciąganie wody z gruntu, zmniejszając ryzyko powstawania wykwitów na murze oraz uszkodzeń powodowanych przez zamarzającą w betonie wodę. Ważnym elementem zabezpieczenia fundamentu jest również prawidłowo wykonany drenaż z rur drenacyjnych. Na terenie płaskim prowadzi się go wzdłuż ogrodzenia. Na terenie pochyłym, oprócz drenażu biegnącego wzdłuż fundamentu, warto wykonać także odprowadzenie wody w poprzek ogrodzenia. Odpowiednie odwodnienie ogranicza wnikanie gromadzącej się wody w fundament i elementy ogrodzenia, a tym samym zmniejsza ryzyko występowania wykwitów wapniowych oraz pęknięć. Drenaż powinien być wykonany zgodnie ze sztuką budowlaną.
Do najczęstszych błędów popełnianych podczas wykonywania fundamentu należą:
Każdy z tych błędów może wpłynąć na stabilność fundamentu i zwiększyć ryzyko zawilgocenia, powstawania wykwitów, nierównomiernego osiadania lub pękania ogrodzenia.
Deskowanie można usunąć najwcześniej po 2-3 dniach. Nie oznacza to jednak automatycznie, że w tym samym momencie można rozpocząć montaż pustaków. Termin rozpoczęcia montażu elementów ogrodzeniowych powinien wynikać z projektu oraz przyjętej technologii wykonania.Przed przejściem do kolejnego etapu należy sprawdzić, czy fundament został wykonany zgodnie z projektem, ma równą powierzchnię oraz czy przygotowano wymagane dylatacje, izolację przeciwwilgociową i odwodnienie. Prawidłowo wykonany fundament stanowi przygotowaną podstawę do rozpoczęcia montażu pustaków, słupków i pozostałych elementów systemu. Kolejne etapy prac opisujemy w poradniku „Jak zbudować ogrodzenie z bloczków betonowych? Krok po kroku”.
Prawidłowo wykonany fundament ma kluczowe znaczenie dla stabilności i trwałości ogrodzenia z pustaków betonowych. Każdy etap prac – od wytyczenia przebiegu ogrodzenia i przygotowania wykopu, przez dobór szerokości i głębokości fundamentu, aż po wykonanie zbrojenia, betonowanie, dylatacje, izolację przeciwwilgociową oraz drenaż – powinien być przeprowadzony zgodnie z projektem i zaleceniami producenta. Uwzględnienie lokalnej strefy przemarzania gruntu, właściwe rozmieszczenie zbrojenia oraz zabezpieczenie fundamentu przed działaniem wilgoci ograniczają ryzyko nierównomiernego osiadania, powstawania wykwitów i pękania elementów ogrodzenia. Starannie przygotowany fundament stanowi podstawę do rozpoczęcia kolejnego etapu prac, czyli montażu pustaków oraz pozostałych elementów systemu ogrodzeniowego.
Poradniki 
